Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

Omówienie proponowanych zmian

W skrócie

Projekt zastępuje opłatę miejscową opłatą turystyczną, którą każda gmina będzie mogła wprowadzić bez spełniania dotychczasowych kryteriów klimatycznych i krajobrazowych; opłata uzdrowiskowa pozostaje bez zmian. Według uzasadnienia celem jest umożliwienie gminom, zwłaszcza dużym miastom obciążonym ruchem turystycznym, częściowej rekompensaty kosztów zewnętrznych turystyki oraz zwiększenie ich dochodów własnych. Pośrednicy płatności za noclegi mają pobierać i odprowadzać opłatę gminie. Z dokumentów wynika, że ustawa została uchwalona, a Prezydent ją podpisał.

Najważniejsze zmiany

• Opłata miejscowa zostaje zastąpiona opłatą turystyczną pobieraną od osób fizycznych przebywających dłużej niż dobę w celach turystycznych, wypoczynkowych lub szkoleniowych, za każdą rozpoczętą dobę pobytu (art. 17 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych).
• Uchylone zostają przepisy art. 17 ust. 3 i 4 oraz art. 19 pkt 1 lit. c, a według uzasadnienia projekt rezygnuje z kryteriów klimatycznych i krajobrazowych, dzięki czemu każda gmina będzie mogła wprowadzić opłatę.
• Rada gminy może wprowadzić opłatę tylko na obszarze wybranych miejscowości, jednostek pomocniczych gminy lub jednostek niższego rzędu (art. 17 ust. 5).
• Jeśli płatność za usługi hotelarskie lub inną formę krótkotrwałego wynajmowania lokalu następuje przez pośrednika (w tym przez stronę internetową lub aplikację), pośrednik pobiera opłatę turystyczną i przekazuje ją właściwej gminie, o ile taka opłata obowiązuje (art. 17 ust. 6).
• Stawka opłaty turystycznej nie może przekroczyć równowartości 25% minimalnej stawki godzinowej ustalonej na podstawie ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (art. 19 pkt 1 lit. b).
• Rada gminy może różnicować stawki według miejscowości, jednostek pomocniczych lub jednostek niższego rzędu oraz w zależności od tego, czy płatność odbywa się przez pośrednika (art. 19 pkt 2a).
• Dotychczasowe akty prawa miejscowego wydane na podstawie art. 19 pkt 1 i 2 zachowują moc do wejścia w życie nowych aktów, nie dłużej niż 12 miesięcy od wejścia w życie ustawy (art. 3); w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego wyraz „miejscowej” zastępuje się wyrazem „turystycznej” (art. 4 pkt 3 lit. c i art. 5 pkt 3 lit. c).

Kogo dotyczy

• Gminy, w tym duże miasta dotąd niemogące pobierać opłaty miejscowej
• Przedsiębiorcy prowadzący działalność hotelarską i obiekty noclegowe
• Właściciele lokali wynajmowanych krótkoterminowo
• Pośrednicy i platformy rezerwacyjne (strony internetowe, aplikacje)
• Osoby fizyczne przebywające krótkotrwale w celach turystycznych, wypoczynkowych lub szkoleniowych

Potencjalne skutki praktyczne

Według uzasadnienia głównym skutkiem będzie wzrost wpływów gmin, w których koncentruje się ruch turystyczny; przy założeniu stawki 8 zł za nocleg, danych GUS za 2024 r. i braku zwolnień autorzy szacują roczne wpływy m.in. na ok. 57,5 mln zł w Warszawie i 47 mln zł w Krakowie. Autorzy wskazują, że hotele i właściciele krótkoterminowych najmów mogą musieć dostosować systemy rezerwacyjne, a pośrednicy internetowi jednorazowo dostosować systemy informatyczne. Oceniają, że nie będzie to istotne obciążenie ani wzrost kosztów działalności, przy czym jest to ocena wnioskodawców. Dokładne oszacowanie wpływów jest według uzasadnienia niemożliwe ze względu na swobodę rad gmin w kształtowaniu opłaty.

Wejście w życie

1 stycznia 2027 r. (art. 4 projektu).

Omówienie przygotowane z pomocą AI na podstawie dokumentów: Druk nr 2127: 2127-ustawa i uzasadnienie.docx. Sprawdzone przez redakcję 23 października 2026.