Omówienie proponowanych zmian
W skrócie
Projekt zmienia rozporządzenie w sprawie cen transferowych w zakresie PIT w dwóch obszarach: porządkuje przepis o kompensatach oraz dodaje nowy rozdział 4a o transakcjach finansowych. Według uzasadnienia celem jest zbliżenie krajowych regulacji do Wytycznych OECD (TPG), w tym rozdziału X TPG, oraz doprecyzowanie badania porównywalności transakcji finansowych, co odpowiada też postulatom biznesu i doradców podatkowych. Projekt jest na etapie opiniowania.
Najważniejsze zmiany
- Rezygnacja z rozróżnienia kompensat korzyści i kompensat dochodu – pozostają wyłącznie kompensaty korzyści, dokonywane w tym samym roku podatkowym lub w różnych latach podatkowych.
- Okres kompensaty w różnych latach podatkowych wynosi 3 lata podatkowe: po warunkach mniej korzystnych w danym roku warunki bardziej korzystne w innej transakcji mogą być ustalone w maksymalnie kolejnych dwóch następujących po sobie latach (przykład z uzasadnienia: rok 2027 oraz 2028 lub 2029).
- Wszystkie kompensaty (w tym samym roku i w różnych latach) mają być dokonywane pomiędzy tymi samymi podmiotami, a kompensata może dotyczyć tylko różnych transakcji kontrolowanych zawartych między nimi.
- Oceniane będą trzy przesłanki kompensat: celowość i ujęcie w warunkach transakcji potwierdzone pisemnymi ustaleniami podmiotów powiązanych, możliwość ilościowego określenia korzyści oraz skompensowania mniejszych korzyści większymi, a także to, czy kompensaty dokonałyby podmioty niepowiązane (z uwzględnieniem związku między transakcjami).
- Dodanie rozdziału 4a (§ 18a i § 18b) o transakcjach finansowych; § 18a nakazuje ustalenie rzeczywistego charakteru transakcji (delineacja, w tym rynkowego poziomu długu) i uwzględnienie perspektywy wielostronnej oraz realistycznie dostępnych opcji stron, w tym renegocjacji warunków.
- § 18a zawiera otwarte katalogi okoliczności przy ocenie, czy transakcja ma charakter pożyczki (stosowane odpowiednio do kredytu, obligacji i innego finansowania dłużnego) oraz gwarancji i poręczenia, a także odrębne zasady dla bieżącego zarządzania płynnością.
- § 18b doprecyzowuje kryterium porównywalności z § 3 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia TP (cechy instrumentu finansowego, otwarta lista kryteriów) oraz zasady oceny zdolności kredytowej, w tym wpływu gwarancji, poręczeń i domniemanego wsparcia z tytułu przynależności do grupy kapitałowej.
Kogo dotyczy
- Podatnicy PIT będący podmiotami powiązanymi, zawierający transakcje kontrolowane
- Podatnicy zawierający kontrolowane transakcje finansowe (pożyczki, kredyty, obligacje, gwarancje i poręczenia, bieżące zarządzanie płynnością)
- Podmioty stosujące kompensaty korzyści lub dochodu w transakcjach z podmiotami powiązanymi
- Organy podatkowe weryfikujące ceny transferowe
- Doradcy podatkowi i księgowi przygotowujący analizy cen transferowych
Potencjalne skutki praktyczne
Podatnicy rozliczający kompensaty będą musieli dysponować pisemnymi ustaleniami z podmiotem powiązanym i wykazać możliwość ilościowego określenia korzyści, a kompensaty będą ograniczone do tych samych podmiotów i okresu 3 lat podatkowych. Przy transakcjach finansowych analiza porównywalności ma obejmować m.in. delineację transakcji, perspektywę obu stron oraz wpływ ratingu, gwarancji i domniemanego wsparcia grupy. Uzasadnienie stwierdza, że projekt pozostaje bez negatywnego wpływu na działalność mikroprzedsiębiorców oraz małych i średnich przedsiębiorców; dokumenty nie zawierają szacunków kosztów ani liczby podmiotów objętych zmianami.
Wejście w życie
Proponowany termin to 1 stycznia 2027 r. Zgodnie z przepisem przejściowym w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe.
Omówienie przygotowane z pomocą AI na podstawie dokumentów: Uzasadnienie PIT 12.10.2026.docm. Sprawdzone przez redakcję .
Przebieg prac
Rząd (RCL)
Wejście w życie
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2027 r.
Termin z tekstu projektu. Może się zmienić w toku prac.