Projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi oraz niektórych innych ustaw

Omówienie proponowanych zmian

W skrócie

Projekt rozszerza system SENT o przewóz betonu (masy gotowej do wylania, rozsypania, wbudowania lub zastosowania) bez względu na ilość oraz o nowe rodzaje przewozów, m.in. przesunięcia międzymagazynowe, zwroty i przewozy w celu wykonania usług. Zmienia też zasady uzupełniania zgłoszeń, kar pieniężnych i dostępu do danych z rejestru oraz wprowadza rejestr plomb elektronicznych w ustawie o KAS. Według uzasadnienia celem jest uszczelnienie systemu podatkowego i zwiększenie wpływów do budżetu, w tym ograniczenie luki VAT w obrocie betonem. Dokumenty wskazują, że bieżący etap to wniosek Prezydenta (weto); treść tego wniosku nie została dostarczona.

Najważniejsze zmiany

• Do systemu SENT włączono beton (art. 3 ust. 2 pkt 1b) bez względu na ilość w przesyłce; nie obejmuje on gotowych wyrobów betonowych, a mieszanki suche w opakowaniach jednostkowych do 50 kg są zwolnione ze zgłaszania.
• Dla umów między przedsiębiorcami na dostawę betonu powyżej 100 m3 możliwe jest jedno zgłoszenie obejmujące całą umowę, z dowodem księgowym z numerem referencyjnym; numer jest ważny do 30. dnia od zakończenia umowy, a bez geolokalizacji poszczególnych przewozów (art. 10d).
• Rozszerzono definicje podmiotu odbierającego i wysyłającego na przewozy w celu usług lub czasowego używania, przesunięcia międzymagazynowe oraz zwroty; uchylono dokument MM (art. 3 ust. 7 i 8), który może być stosowany jeszcze przez 15 miesięcy od wejścia w życie ustawy.
• Podmiot odbierający ma uzupełniać zgłoszenie o odbiór towaru w terminie ważności numeru referencyjnego (dotąd jeden dzień roboczy), a za brak uzupełnienia lub dane niezgodne ze stanem faktycznym grozi kara pieniężna; osoby fizyczne nieprowadzące działalności nie mają tego obowiązku, a odbiór potwierdza podmiot wysyłający.
• Nowe kary dla zgłoszenia umowy na beton: 20 000 zł za dane niezgodne ze stanem faktycznym (art. 24 ust. 1aa) i 5000 zł za brak numeru referencyjnego na dowodzie księgowym (ust. 1ab); odstąpienie od kary uzależniono od okoliczności sprawy i oczywistej omyłki (art. 26 ust. 2a), a nie od ważnego interesu podmiotu lub interesu publicznego.
• Przewoźnik ma podawać kraj rejestracji pojazdu; kaucja 2000 zł jest pobierana za każde nałożone zamknięcie urzędowe; w ustawie o KAS powstaje rejestr plomb elektronicznych (art. 65a i 65b) z kaucją 2000 zł za każdą plombę, a dane geolokalizacyjne przechowuje się maksymalnie 12 miesięcy od zdjęcia plomby.
• Rozszerzono krąg organów z dostępem do danych rejestru SENT o Inspekcję Ochrony Środowiska i Inspekcję Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, a przetwarzanie danych może być powierzone przez Szefa KAS wyznaczonej jednostce sektora finansów publicznych lub instytutowi badawczemu.

Kogo dotyczy

• Podmioty prowadzące działalność gospodarczą w branży betonu (producenci i odbiorcy betonu) oraz wykonawcy robót budowlanych
• Podmioty wysyłające, odbierające i przewoźnicy towarów objętych systemem SENT, w tym branża paliwowa (likwidacja dokumentu MM)
• Osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej nabywające beton (bez nowych obowiązków)
• Organy KAS, Policja, Straż Graniczna, Inspekcja Transportu Drogowego, Inspekcja Ochrony Środowiska, Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych i Główny Inspektor Farmaceutyczny

Potencjalne skutki praktyczne

Według uzasadnienia projekt zwiększa obciążenia administracyjne mikro-, małych i średnich przedsiębiorców, np. przez zgłaszanie przewozu betonu i potwierdzanie jego odbioru. Przedsiębiorcy objęci SENT będą musieli dostosować procesy i systemy informatyczne do szerszego zakresu zgłoszeń, kraju rejestracji pojazdu oraz nowych kar za brak uzupełnienia zgłoszenia. Projekt przewiduje maksymalny limit wydatków budżetu państwa: 7,47 mln zł w 2026 r., 5,25 mln zł w 2027 r., 4,25 mln zł w 2028 r. i po 4,1 mln zł rocznie w latach 2029⁠–⁠2035. Uzasadnienie nie podaje szacunku wpływów podatkowych.

Wejście w życie

Zasadniczo po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia; po 14 dniach wejdą w życie m.in. art. 1 pkt 3 i 15, art. 3 oraz art. 4 pkt 1⁠–⁠3, a po 9 miesiącach przepisy o kraju rejestracji pojazdu (art. 1 pkt 4 lit. e tiret pierwsze, pkt 6 lit. d, pkt 8) i kary (pkt 24 lit. b i c).

Omówienie przygotowane z pomocą AI na podstawie dokumentów: Druk nr 2272: 2272-uzasadnienie.docx. Sprawdzone przez redakcję 23 października 2026.