Projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku akcyzowym oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Omówienie proponowanych zmian

W skrócie

Projekt podnosi od 1 stycznia 2027 r. stawki akcyzy na alkohol etylowy, piwo, wino i napoje fermentowane, cydr i perry oraz wyroby pośrednie, co ma zaktualizować akcyzową mapę drogową z 2022 r. W uzasadnieniu wskazano, że skumulowana inflacja w latach 2022⁠–⁠2026 (43 %) wyprzedziła planowany wzrost stawek (33 %), a alkohol stał się bardziej dostępny cenowo. Projekt zwiększa też dotację podmiotową dla NFZ o środki odpowiadające nadwyżce wpływów z akcyzy od niektórych napojów alkoholowych, a w 2027 r. i 2028 r. o 1 400 mln zł rocznie.

Najważniejsze zmiany

• Stawka akcyzy na alkohol etylowy w 2027 r. wzrośnie z 8811,00 zł/hl 100 % vol. do 10 109,00 zł/hl 100 % vol.
• Stawka na piwo w 2027 r. wzrośnie z 12,04 zł/hl st. Plato do 13,82 zł/hl st. Plato.
• Stawka na wino i napoje fermentowane wzrośnie z 245,00 zł/hl do 280,83 zł/hl, a na cydr i perry o mocy do 5 % obj. z 97,00 zł/hl do 122,71 zł/hl.
• Stawka na wyroby pośrednie wzrośnie z 490,00 zł/hl do 562,93 zł/hl.
• Zmiany stawek dotyczą art. 93 ust. 4, art. 94 ust. 4, art. 95 ust. 4, art. 96 ust. 4 i art. 97 ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym (art. 1 pkt 1⁠–⁠5 projektu).
• Dotacja podmiotowa dla NFZ zostanie zwiększona o nadwyżkę wpływów z akcyzy od niektórych napojów alkoholowych; kwota zwiększenia nie będzie wliczana do środków na ochronę zdrowia, o których mowa w art. 131c ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej.
• Na mocy art. 4 projektu dotacja dla NFZ w 2027 r. i 2028 r. wzrośnie o 1,4 mld zł (1 400 mln zł) rocznie, a pierwsze przekazanie środków wynikających z nadwyżki wpływów z 2027 r. względem 2026 r. nastąpi w 2029 r.

Kogo dotyczy

• Podatnicy podatku akcyzowego od alkoholu etylowego, piwa, wina i napojów fermentowanych, cydru i perry oraz wyrobów pośrednich (producenci, importerzy, inne podmioty obciążone akcyzą)
• Mikroprzedsiębiorcy, małe i średnie przedsiębiorstwa w branży napojów alkoholowych
• Podmioty posiadające zezwolenia akcyzowe i składające zabezpieczenie akcyzowe
• Ostateczni nabywcy napojów alkoholowych
• Narodowy Fundusz Zdrowia (jako beneficjent zwiększonej dotacji podmiotowej)

Potencjalne skutki praktyczne

Uzasadnienie zakłada wzrost obciążeń dla przedsiębiorców, w tym mikro-, małych i średnich, oraz przeniesienie skutków wyższej akcyzy na ostatecznych nabywców. Według obliczeń Ministerstwa Finansów opartych na cenach z maja 2026 r. prognozowany wzrost ceny wynosi m.in. 11,96 % dla wódki 0,5 l 40 % (z 35,35 zł do 39,58 zł) i 4,41 % dla piwa 12,5 st. Plato (z 4,1 zł do 4,28 zł). Wyższe ceny mogą obniżyć konsumpcję, a w konsekwencji wolumeny sprzedaży. Autorzy wskazują, że zmiana nie wymaga nowych czynności w ramach posiadanych zezwoleń, a jedynie w razie konieczności aktualizacji kwoty zabezpieczenia akcyzowego formalnej zmiany zezwolenia w części dotyczącej zabezpieczenia.

Wejście w życie

1 stycznia 2027 r.

Omówienie przygotowane z pomocą AI na podstawie dokumentów: Druk nr 3136: 3136-uzasadnienie.docx. Sprawdzone przez redakcję 23 października 2026.